Beweegplezier vanaf de eerste dag: waarom motoriek écht het verschil maakt
Maandthema februari: Motoriek – Centrum Jeugd en Gezin Edam-Volendam
De Olympische Winterspelen zijn op 6 februari 2026 van start gegaan. Terwijl topsporters over het ijs en sneeuw scheren en indrukwekkende prestaties neerzetten, is er één ding dat ze allemaal gemeen hebben: hun reis begon ooit met iets heel kleins: Buikliggen, rollen en kruipen. De allereerste speelse bewegingen die de basis vormen voor alles wat daarna komt.
Bij het Centrum Jeugd en Gezin (CJG) Edam-Volendam grijpen we dit sportieve moment graag aan om te laten zien hoe belangrijk motoriek is, al vanaf de allereerste dag.
Wat is motorische ontwikkeling eigenlijk?
In de eerste levensjaren leert een kind ongelooflijk veel. Baby’s ontdekken hoe ze hun hoofd optillen, rollen, zitten, kruipen en uiteindelijk lopen. Peuters krijgen steeds meer controle over hun lichaam en leren rennen, springen, klimmen en bouwen.
Kinderergotherapeut Sharon Snoek van Kids & Health Centrum Volendam verwoordt het mooi: “Buikliggen is dé basis. Het versterkt de nek- en rugspieren en bereidt je kleintje voor op rollen, kruipen en straks lopen.” Lees hier het hele interview met Sharon Snoek.
Motorische ontwikkeling bestaat grofweg uit twee onderdelen:
- Grove motoriek: lopen, rennen, klimmen, springen
- Fijne motoriek: tekenen, knippen, bouwen, puzzelen
Beide zijn belangrijk en beide ontwikkelen zich vooral door veel te doen.
Ontdekken, oefenen en begeleiden
Kinderen leren bewegen op twee manieren die elkaar prachtig aanvullen:
1. Vrij ontdekken
Kinderen leren door te proberen. Door te rollen, vallen, opstaan, klimmen, glijden en nog eens proberen. Vrij spel stimuleert:
- Creativiteit
- Zelfvertrouwen
- Motorische variatie
2. Begeleid spelen
Hierbij voeg je kleine opdrachten, regels of uitdagingen toe. Denk aan:
- “Kun je over deze lijn lopen?”
- “Gooi de bal in de mand.”
- “Spring van steen naar steen.”
Dit helpt kinderen om gerichter te oefenen en succeservaringen op te doen.
De rol van ouders: samen bewegen, samen groeien
Ouders zijn de belangrijkste beweegmaatjes die een kind kan hebben. Je stimuleert de motoriek door:
- Samen te bewegen en plezier voorop te zetten
- Uitdagingen aan te bieden die passen bij de leeftijd
- Een veilige omgeving te creëren waarin je kind durft te proberen
Veiligheid blijft daarbij altijd belangrijk, zeker bij traplopen, fietsen en zwemmen.
Waarom vroeg beginnen zo’n groot verschil maakt
(Samen) vroeg bewegen:
- Voorkomt motorische achterstanden
- Bevordert een gezonde leefstijl
- Versterkt het zelfvertrouwen en de band
- Stimuleert ook de cognitieve en sociale ontwikkeling
Onderzoek van het Nederlands Jeugd Instituut (NJI) en het Nederlands Centrum Jeugdgezondheid laat zien dat kinderen met een goede motoriek vaak beter meekomen op school én in sociale situaties. Bewegen is dus veel meer dan alleen fysiek actief zijn.
Tip: Maak bewegen onderdeel van de dag. Laat je kind helpen met kleine taakjes, dans samen op muziek of ga lekker naar buiten. Variatie en plezier zijn de sleutel.
Praktische tips voor thuis
De JGZ-richtlijn benadrukt hoe belangrijk het is om ouders preventief te adviseren over motorische ontwikkeling. Een paar eenvoudige, dagelijkse manieren om je kind te helpen:
Voor baby’s
- Buikligging (tummy time): meerdere keren per dag kort oefenen
- Speel met contrastkaarten, rammelaars of een spiegel
- Beperk hulpmiddelen: wipstoeltjes en autostoelen zijn handig, maar niet te lang
Voor peuters en kleuters
- Variatie in beweging: rollen, springen, balanceren, klimmen
- Samen bewegen: dansen, wandelen, ballen, fietsen
- Fijne motoriek: tekenen, knippen, kleien, puzzelen
- Zwemmen & peutergym: goed voor kracht, coördinatie en zelfvertrouwen
Beweegaanbod in Edam-Volendam
Onze gemeente biedt een rijk aanbod aan sport- en beweegactiviteiten voor jonge kinderen. Denk aan:
- Ouder-kind gym
- Baby- en peuterzwemmen
- Kabouter -voetbal en -handbal
- Athletic skills voor kleuters
- Het Nijntje Beweegdiploma
In het boekje Sport- en Beweegaanbod voor kinderen van 0–6 jaar vind je een compleet overzicht.
Daarnaast organiseert Your Talent het hele jaar door leuke activiteiten. Kijk voor het actuele aanbod op hun website via deze link: Home - Your Talent
Buitenspelen: de beste speeltuin is vaak gewoon buiten
Met ruim 120 speeltuinen in onze gemeente is er altijd wel een plek om te klimmen, klauteren en rennen. Buitenspelen stimuleert niet alleen de motoriek, maar ook sociale vaardigheden zoals samenwerken, wachten op je beurt en problemen oplossen.
Dus trek je jas aan, neem een bal mee en ga samen naar buiten.
Samen werken aan sterke motoriek in onze gemeente
Beweegcoach Martin Kuitert werkt binnen de gemeente Edam-Volendam aan het versterken van motorische ontwikkeling én beweegplezier voor alle kinderen van 0 tot 12 jaar. Dat begint al bij de allerkleinsten.
Daarom is het zo belangrijk dat organisaties zoals het CJG, kinderfysiotherapie, jeugdgezondheidszorg en kinderopvang hun kennis en adviezen op elkaar afstemmen. Samen zorgen we voor duidelijke, betrouwbare informatie voor ouders en voor kinderen die met plezier bewegen.
Voor vragen of samenwerking kun je contact opnemen via: m.kuitert@edam-volendam.nl
Kom langs bij CJG Edam-Volendam
Wil je weten in welke ontwikkelingsfase je kind zit, of zoek je praktische tips om bewegen leuker en makkelijker te maken? Je bent altijd welkom.
Het inloopspreekuur is elke woensdagmiddag van 14:00 tot 15:00 uur in Volendam, Wieringenlaan 1A.
- Liever een afspraak maken? Bel naar 0299-748004
- Website: Centrum Jeugd en Gezin - Gemeente Edam Volendam
Samen zorgen we ervoor dat elk kind in onze gemeente met plezier kan bewegen vanaf de allereerste dag.
____________________________________
Lees & Luistertips Motoriek (0–4 jaar)
Wil je meer weten of inspiratie opdoen? Deze betrouwbare Nederlandse bronnen helpen je om spelend bewegen een vanzelfsprekend onderdeel van elke dag te maken.
Helder uitgelegd wat kinderen motorisch leren per leeftijd en hoe ouders dit spelenderwijs kunnen ondersteunen, zonder prestatiedruk. Ideaal om te koppelen aan richtlijnen en opvoedadvies.
De onderliggende richtlijn achter veel adviezen in de jeugdgezondheidszorg. Geeft inzicht in wat ‘normale’ motorische ontwikkeling is en wanneer extra aandacht nodig is. Fijn als achtergrondbron voor ouders die verdieping zoeken.
Praktisch, herkenbaar en laagdrempelig. Vol concrete spelideeën die ouders meteen thuis kunnen toepassen, passend bij de dagelijkse routine met jonge kinderen
Geeft ouders inzicht in waarom veel bewegen belangrijk is, maar ook waarom rust en stilzitten erbij horen. Fijne nuance, gebaseerd op wetenschap én praktijk.
Interactieve webinars met experts waarin veelgestelde vragen van ouders centraal staan. Laagdrempelig, betrouwbaar en goed te volgen, ook zonder voorkennis.
Kijk gratis meerdere webinars terug uit de Week van de Motoriek — boordevol inzichten en praktische tips rond bewegen en motorische ontwikkeling, zowel voor professionals als geïnteresseerde ouders.
Leer hoe je motorische ontwikkeling bij jonge kinderen spelenderwijs kunt stimuleren met concrete tips en inspiratie uit praktijk en wetenschap.
Speciaal gericht op ouders van baby’s en peuters, met praktische uitleg over motoriek, waarom het belangrijk is en hoe je het thuis stimuleert (terugkijk-optie beschikbaar)
____________________________________